تحقیق - مفهوم شر از دیدگاه هانا آرنت

تحقیق علوم سیاسی -16 صفحه

((فایل  Word  و  قابل ویرایش می باشد.))

بعد از پرداخت به راحتی همان لحظه می توانید آن را دانلود کنید.

تحقیق - مفهوم شر از دیدگاه هانا آرنت

The concept of evil from the perspective of Hannah Arendt

(((( تحقیق های سایت حاصل زحمت محققین سایت می باشد و  اینترنتی نیست.))))

چکیده

بشر از آغازین روزهای خلقت تاكنون هماره در كشمكش میان «خیر» و «شر» قرار داشته است. این تقابل ازلی و ابدی دو نیروی «خیر» و «شر» در جهان و پیامدهای آن همواره نظر متفكران و اندیشمندان را به خود جلب كرده است. هستة مركزی این پژوهش تحلیل «مفهوم شر» در حوزة دین‌پژوهی و فلسفة دین با نگاهی متفاوت است. پس از ظهور ادیان الهی، متفكران و متكلمان دینی و حتی غیردینی پیوسته در تلاش بوده‌اند تا برای این معضل راه‌حل‌هایی بیابند و به پرسش‌های همچون «شر چیست؟»، «چه عواملی موجب بارور شدن و گسترش شر می‌شوند؟»، پاسخی درخور دهند. هدف نهایی این مقاله مواجه و بررسی مفهوم شر انسانی از دیدگاه هانا آرنت و تأثیرات او در این زمینه از مارتین بوبر است. ابتدا ابعاد مفهوم خیر و شر از دیدگاه هانا آرنت مطرح شده و سپس منشأ شر انسانی و رابطة آن با توتالیتاریسم شرح داده می‌شود. در ادامه شر انسانی و رابطة‌ آن با تفكر بررسی شده و در نهایت راه‌حل‌های پیشنهادی هانا آرنت (با تأثیر از مارتین بوبر) برای حل مسأله شر مطرح می‌گردد.

به نظر می‌رسد با بررسی دیدگاه آرنت به مفهوم شر و ارتباط آن با تفكر و طرح شر انسانی و راه‌حل‌های آن می‌توان به یك نوع راه‌حل و دیدگاه اخلاق‌گرایانه نسبت به مسألة شر رسید. او معتقد بود مردم در روزگار مدرن معنای زندگی را از دست داده‌اند و به بن‌بست پوچی یا معنای كاذب زندگی رسیده‌اند یا به بیان بهتر ازخودبیگانه شده‌اند. تجربه دو جنگ جهانی با گسترة دهشت‌بار ویرانی‌ها،‌ اردوگاه‌های مرگ، اردوگاه‌های كار اجباری در دوران استالین و مهم‌تر از همه محاكمه آیشمن در پایان جنگ شواهدی بر این مدعای آرنت بودند. تمامی اینها موجب نمود نوع خاصی از شر در روزگار مدرن شده‌اند كه آرنت به دلیل بنیان خالی از تعقل و تفكر آن را «ابتذال به شر» می‌خواند. وی با مشاهدات خود از محاكمه آیشمن و طرح مسأله ابتذال به شر، به مفهوم شر انسانی و رابطة آن با قدرت تفكر و تعقل در انسان پرداخته است و به نوعی شر انسانی را حاصل فقدان قدرت تعقل در انسان می‌داند. آرنت در طراحی جمعی در بررسی شر به سه محور مهم اشاره می‌كند كه عبارتند از «ویژگی‌های نظام توتالیتر»، «نازیسم» و «استالینیسم». او معتقد بود كه حكومت‌های توتالیتر با از خود بیگانه كردن توده‌های مردم، همسان‌سازی و وابستگی آنها به نوعی ایدئولوژی، دست به بهره‌كشی و سركوب آنها می‌زند. از نظر او نظام‌های توتالیتر از افراد انسانی ماشینی درهم‌كوبنده و خالی از تعقل می‌سازد و به نوعی شر مطلق در سلطة مطلق انسان بر انسان نمود می‌یابد.

آرنت برای مواجهه با چنین چالشی با تأثیر از تفكرات مارتین بوبر، اندیشة «دو تن در یك تن» یعنی رودرویی انسان با خویشتن خود یا «وجدان» را مطرح می‌سازد. كلید جلوگیری از بروز شر در دیدگاه وی درگیر شدن پیوسته عمل انسانی و وجدان است به گونه‌ای كه بر اثر این درگیری جلوه‌ای از خودشناسی پدیدار می‌شود تا مانع از بروز شر ‌گردد. بر همین اساس و با توجه به زمینة ایجاد شر (فقدان تعقل) نتیجه می‌گیرد كه بزرگ‌ترین شرها از كسانی سر نمی‌زند كه به ناچار باید با وجدان خویش روبرو شوند بلكه بزرگ‌ترین اشرار آنانی هستند كه اساساً به یاد نمی‌آورند زیرا هرگز به اعمال خود فكر نمی‌كنند.

فهرست مطالب

مفهوم شر از دیدگاه هانا آرنت

چكیده

مقدمه    

خیر و شر را می‌توان به دو دسته كلی تقسیم كرد:

آیشمن و مفهوم شر انسانی    

یكی آن‌كه با قطع هر فعالیتی ملازم است؛          

حقیقت تفكر و شر

شر و ضرورت گفتگو

فهرست منابع

فهرست منابع

ارسطاطالیس. 1381. اخلاق نیكوماخوس. ترجمة ابوالقاسم پورحسینی. تهران: دانشگاه تهران.

آرنت، هانا. 1359. خشونت. ترجمة عزت‌الله فولادوند. تهران: خوارزمی.

آرنت، هانا. 1379. اندیشیدن و ملاحظات اخلاقی. ترجمة عباس باقری. تهران: نی.

بردشا، لی. 1380. فلسفة سیاسی هانا آرنت. ترجمة خشایار دیهیمی. تهران: طرح نو.

جمادی، سیاوش. 1391. هستی‌شناسی از پایین و ریشه‌شناسی شر. شرق 1650: 4.

حجازی، ناهید. 1378. بررسی آرای برخی فلاسفة غرب دربارة شر. فصلنامه علوم انسانی دانشگاه الزهرا 9(29):  1 – 12.

دقیقیان، شیرین‌دخت. 1389. رستگاری شر در فلسفة مارتین بوبر. تهران: ایران امروز. www.iran-emrooz.net/index.php/think/more/21525 (دسترسی در 09/01/1392)

شرفی، محمود و محسن ایمانی. 1389. بررسی و نقد اخلاق در اندیشة مارتین بوبر. اندیشه‌های نوین تربیتی. 6(2):          9 – 52.

شفیعی، محمد. 1387. تفاوت فاهمه و عقل نزد كانت. حكمت و فلسفه. 15: 137 – 144.

فولادوند، عزت‌الله. 1385. مفهوم شر در فلسفة هانا آرنت. بخارا. 58: 27 – 46.

واتسن، دیوید. 1385. هانا آرنت. ترجمة فاطمه ولیانی. تهران: هرمس.

Arendt, Hannah. 1993. Between Past and Future: Eight Exercises in Political Thought. New York: Penguin.

Villa, Dana. 2000. The Cambridge Companion to Hannah Arendt. Cambridge: Cambridge University Press.